Proces podejmowania decyzji

Czego się dowiem?

- Co powinienem wiedzieć o procesie podejmowania decyzji?
- W jaki sposób uczymy się skutecznie działać?
- Kiedy pojawiają się kłopoty z podejmowaniem decyzji?
- Poznaj praktyczne porady!
- Co powinienem wiedzieć o trudnych decyzjach?

 

Proces podejmowania decyzji. Wprowadzenie

Proces podejmowania decyzji

Dokonywanie wyborów, planowanie działań i ich realizacja to poważne wyzwania dnia codziennego. Poświęcamy im olbrzymią ilość czasu i energii. 

Decyzje odgrywają w naszym życiu decydującą (sic!) rolę, właściwe mogą całkowicie odmienić nasze losy, błędne – kompletnie nas zrujnować albo pozbawić życia. Dlatego warto wiedzieć co nieco o mózgowych i psychologicznych uwarunkowaniach procesu podejmowania decyzji.

Mechanizmami związanymi z decydowaniem zajmują się liczne ośrodki mózgu. Zasadniczą rolę odgrywa tu kora czołowa (zwłaszcza przedczołowa, mająca liczne połączenia z układem nagrody i układem limbicznym), jądra podstawy (skupiska neuronów skryte pod korą) a także kora ciemieniowa. Podjęcie przez nas danej decyzji i uruchomienie odpowiadającego jej programu działania wymaga odpowiedniej aktywacji i sprawnej wymiany informacji między tymi zasadniczymi obszarami mózgu. Uszkodzenie którejkolwiek z nich może skutkować bardzo poważnymi zaburzeniami, które w dużej mierze pozbawiają nas możliwości prawidłowego funkcjonowania (dokonywania wyborów i działania w zgodzie z nimi).

Co charakteryzuje sytuację podejmowania decyzji z bardziej mentalnego punktu widzenia? Jakie czynniki muszą zaistnieć, żeby mówić o konieczności podjęcia decyzji? Badacze wyróżnili co najmniej osiem (Montgomery, Lipshitz i Brehmer, 2005):

-źle zakreślone problemy,
-niepewna dynamika otoczenia,
-zmieniające się, źle zdefiniowane, konkurencyjne cele,
-działania w błędnym kole,
-ograniczenia czasu,
-szansa/ryzyko wysokich zysków/strat –
 wiele osób uwikłanych w decydowanie,
-grupowe cele i normy.

Każdy z nas ma do czynienia choćby z jednym z ww. czynników i dlatego też tak często stajemy przed dylematami i musimy dokonywać wyborów. Jeśli dopada nas naraz wiele czynników podjęcie decyzji może być naprawdę trudne. Nikt jednak nie mówił, że będzie łatwo... 

 

Praktyczne porady

Żeby podejść pozytywnie do trudnego tematu i już na wstępie ułatwić sobie podjęcie potencjalnej decyzji, wystarczy przeformułować ww. problematyczne czynniki na praktyczne porady:

Aby uzyskać dostęp do tej części serwisu zaloguj się lub wykup abonament.
Aby uzyskać dostęp do tej części serwisu zaloguj się lub wykup abonament.

Według jednego z modeli (Heckhausen i Kuhl, 1985 za: Łukaszewski i Doliński, 2003), działanie uruchamiane jest na podstawie czterech czynników: oceny wartości zakładanych wyników, oczekiwań, odpowiedniością między celem a naszymi możliwościami oraz pobudzeniem emocjonalnym. Jeśli któryś z tych elementów nie zostanie odpowiednio ukształtowany albo jeśli któregoś po prostu zabraknie – wtedy decyzja i działanie albo nie przebiegną prawidłowo, albo nie będzie ich w ogóle.

I tak, jeśli potencjalne wyniki nie przedstawiają dla nas większej wartości, od razu odwrócimy się od planu działania („gra niewarta świeczki"), jeśli w naszych oczekiwaniach sytuacja będzie jawiła sie jako zbyt trudna dla realizacji celu, jego rzeczywista realizacja przyjdzie nam z trudem (niezależnie od zaistnienia takiej czy innej sytuacji).
Wreszcie jeśli będziemy w trudnym położeniu emocjonalnym- np. cechować nas będzie zbyt małe pobudzenie (depresja, „dołek", nadmierne zmęczenie) – wtedy po prostu zabraknie nam sił i motywacji nawet do obmyślania dalszych etapów planu a co dopiero do podjęcia działań.

Równie niebezpieczne dla powodzenia naszych decyzji może być zbyt duże pobudzenie emocjonalne – charakterystyczne przy nadmiernym stresie albo zwyczajnej presji, bo wtedy może dojść do złego zakreślenia celów, błędnego oszacowania oczekiwań bądź też zbyt impulsywnego i chaotycznego wdrażania planu działania.

 

W skrócie: przepis na umiejętne decydowanie

Aby uzyskać dostęp do tej części serwisu zaloguj się lub wykup abonament.


Zarejestruj się za darmo - wystarczy 30 sek.

Poznaj jak artykuły i techniki umysłu łączą się z ćwiczeniami Online.
Nabyte umiejętności łatwo wykorzystasz na co dzień, w nauce i w biznesie
.


Ćwiczenia i kursy w różnym zakresie rozwijają takie zdolności jak:
Pamięć, Uwaga, Spostrzegawczość, Zdolności językowe, Szybkie Liczenie, Koncentracja uwagi, Logika, Pamięć operacyjna, Pamięć krótkotrwała, Przypominanie, Liczenie, Myślenie logiczne, Myślenie abstrakcyjne, Przerzutność uwagi, Pamięć wzrokowa, Pamięć słuchowa, Analiza zależności, Uwaga przestrzenna, Rozpoznawanie, Wyobraźnia przestrzenna, Selekcja informacji, Czytanie ze zrozumieniem, Szybkie czytanie, Kreatywność...
Funkcje Poznawcze... itd.


Sprawdź inne oferowane KURSY Online.  Sprawdź ćwiczenia na logikę i na szybkie czytanie.


Możesz także zadbać o swoich najbliższych.  Proponujemy nowy pomysł na prezent.
Podaruj prezent dla taty, prezent dla mamy lub pobudzający prezent dla babci i dziadka.

___________________________________________________________________________
 

 

Współpraca: